Formatief toetsen

Toetsen om te leren, niet om te beoordelen

01 Definitie

Formatief toetsen is toetsing tijdens het leerproces met als doel bij te sturen. De uitkomst leidt niet tot een cijfer of certificaat, maar tot inzicht voor de lerende en de begeleider in wat nog niet zit. Summatief toetsen doet het omgekeerde: het stelt aan het eind vast of iemand voldoet.

02 Waarom het telt

De toets zelf is een van de sterkste leermiddelen die er zijn. Iets uit het geheugen ophalen versterkt de herinnering meer dan het nog eens doorlezen, de toets is dus niet alleen de meting maar ook de oefening.

03 In de industriële praktijk

In compliancegedreven omgevingen is bijna alle toetsing summatief: gehaald of niet, certificaat of niet. Dat is begrijpelijk maar het laat leerwinst liggen. Korte tussentijdse vragen zonder gevolgen, verspreid over weken, verhogen het uiteindelijke resultaat merkbaar en maken bovendien zichtbaar welke faalmodus ploegbreed niet is blijven hangen, informatie die je in een eindtoets niet meer kunt gebruiken.

04 Gerelateerde oplossingen
05 Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen formatief en summatief?
Formatief toetsen dient het leren en heeft geen gevolgen; summatief toetsen stelt vast of iemand voldoet en heeft die gevolgen wel. Dezelfde vraag kan beide zijn, afhankelijk van wat er met de uitkomst gebeurt.
Waarom werkt toetsen zelf als leermiddel?
Omdat actief ophalen uit het geheugen de herinnering versterkt, meer dan herlezen doet. Dit effect is in onderzoek breed bevestigd en is een van de goedkoopste manieren om retentie te verhogen.
Hoe voorkom je dat mensen tussentijdse toetsen als controle ervaren?
Door duidelijk te maken dat de uitkomst nergens wordt geregistreerd en door de resultaten alleen aan de lerende zelf te tonen. Zodra een leidinggevende meekijkt, verandert het gedrag en verdwijnt de leerwaarde.
06 Verwante begrippen

Wil je Formatief toetsen toepassen in jouw trainingsprogramma?

We denken graag mee over de aanpak die past bij jouw installatie, doelgroep en tijdlijn.

M

Milan

Business development, STARK Learning